Katarzyna Majewska-Ziemba "Na moście pożegnań. Saga kresowa"

Tytuł: Na moście pożegnań. Saga kresowa

Autor: Katarzyna Majewska-Ziemba

Wydawnictwo: Replika

Wojna to czas, kiedy wszystkie reguły, zasady a nawet wartości pozostają bez znaczenia. Wszystko ogranicza się tylko do tego, by przetrwać. To czas, gdy nasze zachowania nie powinny podlegać ocenie, bowiem nikt nie wie, jakich wyborów by dokonał, w obliczu wielkiego zła. Dla jednego nie ma tylko wytłumaczenia – dla krzywdzenia innych, a i takie zachowania w trakcie wojny są normą. Szczególnie, że okupant podsyca w ludziach wzajemną nienawiść, widoczne stają się wówczas różnice w pochodzeniu czy stanie majątku.

Natasha Lester "Dom na Riwierze"

Tytuł: Dom na Riwierze

Autor: Natasha Lester

Wydawnictwo: Kobiece

Rabowane z domów. Odbierane ludziom przekonanym, że jadą tam, gdzie będą mieli szansę żyć spokojnie. Odbierane z muzeów, rekwirowane z galerii. Przetapiane na kule armatnie i pociski. Takie były losy dzieł sztuki w trakcie II wojny światowej. Niektóre udało się ukryć przed okupantem budując skomplikowane skrytki, chowając po piwnicach i strychach, zakopując w ziemi. Niektóre zostały zniszczone, inne zaginęły, a miejsce ich pobytu jest do tej pory nieznane, o innych zaś wiemy prawie wszystko, włącznie z miejscem ich pobytu. Wiele z tych dzieł udało się po wojnie odzyskać, inne być może wciąż przebywają w miejscu ich ukrycia – przez Hitlerowców, albo przez ludzi, którzy pragnęli zapewnić im bezpieczeństwo.

Katarzyna Majewska-Ziemba "Cienie zostaną za nami. Saga kresowa"

Tytuł: Cienie zostaną za nami. Saga kresowa

Autor: Katarzyna Majewska-Ziemba

Wydawnictwo: Replika

Wschodnie ziemie Rzeczypospolitej w polskiej tradycji i literaturze określa się jako Kresy. Niezależnie od tego, jak bardzo poetycka byłaby to nazwa, słowo to wśród Litwinów, Białorusinów czy Ukraińców wywołuje negatywne skojarzenia. Już sam ten fakt świadczy o tym, jak skomplikowana była (i dalej jest) sytuacja tych ziem, których nie ominęły wichry historii i które splamione są krwią mieszkańców kilku narodowości. Obok siebie współegzystowali tu Polacy, Litwini, Białorusini, Ukraińcy oraz Żydzi, a po I wojnie światowej we wzajemne relacje coraz częściej wkraczała niepewność i obawy, a także pretensje i roszczenia.

Grzegorz Kozera "Berlin, późne lato"

Tytuł: Berlin, późne lato

Autor: Grzegorz Kozera

Wydawnictwo: Dobra Literatura

Obozy koncentracyjne obecnie postrzegamy jako fabryki śmierci, bowiem ten, kto tam trafił, miał nikłe szanse wyjść żywy. Choć wielu tych, którzy tam mimo okropnych warunków egzystowali, zapewne się zastanawiało, czy nie było by prościej po prostu zginąć od razu po przywiezieniu. Hitlerowcy na terenie III Rzeszy i państw okupowanych zorganizowali w sumie dwanaście tysięcy obozów koncentracyjnych, a drugim imieniem każdego z nich było cierpienie. W sumie przeszło przez nie około osiemnaście milionów osób, z czego aż jedenaście milionów zostało zamordowanych. Zaś ci, którzy przeżyli, do końca życie zmagali się nie tylko z licznymi chorobami, ale – co gorsze – ze wspomnieniami. Niektórym udawało się uciec, choć konsekwencje tego były straszliwe, co więcej, sprowadzały śmierć zarówno na tych, którzy w ucieczce pomagali, jak i na tych, którzy pozostali.

Maxwell Smart "Chłopiec w lesie. Prawdziwa opowieść o przetrwaniu podczas II wojny światowej"

Tytuł: Chłopiec w lesie. Prawdziwa opowieść o przetrwaniu podczas II wojny światowej

Autor: Maxwell Smart

Wydawnictwo: HarperCollins

Holokaust to chyba jeden z najlepiej udokumentowanych przypadków ludobójstwa i to najgorszego, bowiem odbywającego się za przyzwoleniem setek milionów ludzi różnych krajów i narodowości. Jednak dokładne obliczenie liczby ofiar jest niemożliwe, bowiem nie istnieje żaden oficjalny dokument, żadna ewidencja zamordowanych, a wielu z nich po dziś dzień spoczywa w bezimiennych grobach, na których rodzina nie może nawet zapalić znicza czy położyć kamienia świadczącego o pamięci. Szacuje się jednak, że wśród samych Żydów było sześć milionów ofiar, zaś ci, którzy nie zdążyli wyemigrować do Kanady czy Stanów Zjednoczonych, mieli niewielkie szanse na przeżycie. Ich ukrywanie było bowiem karane śmiercią całej rodziny, podobnie jak jakakolwiek pomoc nich, natomiast za wydanie można było liczyć na przywileje czy jedzenie. Dlatego wiele jest takich przypadków, kiedy sąsiedzi zdradzali sąsiadów z pełną świadomością, że skazują na śmierć zarówno ich, jak i ukrywających się u nich Żydów.

Barbara Rybałtowska "Bez pożegnania"

Tytuł: Bez pożegnania (tom I) 

Autor: Barbara Rybałtowska 

Wydawnictwo: Axis Mundi 

„Ludzie ludziom zgotowali ten los” – to słowa, które wstrząsają czytelnikami „Medalionów” Zofii Nałkowskiej, stanowiąc niestety ponurą zapowiedź treści zbioru, jak i proroctwo, w pełni oddające zwierzęcy charakter ludzkiej, podłej natury. Czas niedoboru, konfliktów, w tym konfliktów zbrojnych, wyzwala bowiem w ludziach niespotykane pokłady różnych cech osobowości, w tym tych, o które nigdy byśmy przedstawicieli cywilizowanych członków społeczeństwa nie podejrzewali. Nie każdy jednak w ciężkich czasach jest wrogiem – zdarzają się również ci, którzy nawet w najgorszej sytuacji będą starali się pomóc, którzy, mimo że sami mają niewiele, podzielą się ostatnią kromką chleba. 

Jolanta Maria Kaleta "Kolekcja Hankego"

Tytuł: Kolekcja Hankego

Autor: Jolanta Maria Kaleta

Wydawnictwo: Psychoskok

Czasy II wojny światowej to okres intensywnych grabieży dóbr kultury. Okupant przyczynił się do zniszczenia prawie trzydziestu muzeów, niemożliwe do precyzyjnego oszacowania są straty zbiorów muzealnych, archiwalnych i bibliotecznych. Wiadomo jednak, że ponad pięćset tysięcy dzieł sztuki trafiło w ręce niemieckich oprawców, a w wyniku powojennej rewindykacji udało się odzyskać zaledwie nikły procent utraconych obrazów i eksponatów.